Calprotectinetest – wat zegt dit over een ontsteking in de darmen?

Diarree, buikpijn en veranderde stoelgang kunnen veel oorzaken hebben. Calprotectine is een eiwit dat in ontlasting gemeten kan worden en informatie geeft over ontstekingen in de darmen. De analyse kan dienen als basis voor een onderzoek, maar op zichzelf identificeert het niet de oorzaak van de klachten.

Wat is calprotectine?

Calprotectine komt onder andere voor in bepaalde witte bloedcellen. Bij ontstekingen in de darm kan het gehalte in de ontlasting stijgen. In laboratoriumuitslagen wordt de analyse vaak F-calprotectine genoemd, waarbij de F staat voor het feit dat het materiaal ontlasting is.

De marker zegt niet welk deel van de darm is aangetast. Ook laat deze niet zien welke voedingsmiddelen je verdraagt of welke bacteriën er in de darmen aanwezig zijn.

Wat is het verschil tussen PDS en IBD?

PDS (prikkelbaredarmsyndroom) houdt in dat er klachten zijn die gekoppeld zijn aan de functie en gevoeligheid van de darm. IBD is een verzamelnaam voor inflammatoire darmziekten (chronische darmontstekingen), waaronder de ziekte van Crohn en colitis ulcerosa vallen. De afkortingen lijken op elkaar, maar beschrijven verschillende aandoeningen.

Calprotectine kan helpen bij de beoordeling of een ontsteking onderzocht moet worden. Een zelftest stelt echter geen diagnose voor PDS of IBD. Een negatief resultaat is geen bewijs dat de darmen gezond zijn of dat er geen ander onderzoek nodig is.

Waarom kan calprotectine verhoogd zijn?

Een inflammatoire darmziekte is een mogelijke oorzaak, maar infecties en andere aandoeningen kunnen het gehalte ook beïnvloeden. Bepaalde medicijnen, zoals NSAID's, kunnen relevant zijn bij de beoordeling. Vertel de zorgverlener daarom welke medicijnen je gebruikt, maar stop niet op eigen houtje met een voorgeschreven behandeling.

De test geeft een marker om te interpreteren, geen volledige verklaring. Vraag wat een resultaat betekent in relatie tot je symptomen en of verder onderzoek nodig is.

De calprotectinetest van Quicktest is een zelftest

Calprotectinetest – Zelftest maakt gebruik van een ontlastingsmonster en wordt thuis afgelezen volgens de instructies van de kit. Het is geen bloedonderzoek en het wordt niet op dezelfde manier naar een laboratorium gestuurd als onze labtesten.

De test geeft een indicatie volgens de instructies van het product. Het levert niet hetzelfde type numerieke laboratoriumuitslag op als een kwantitatieve F-calprotectine-analyse. Hanteer daarom geen grenswaarden van een andere analysemethode voor de resultaten van de zelftest.

Zo gebruik je de instructies op de juiste manier

1. Controleer de uiterste gebruiksdatum en lees de volledige instructie.
2. Verzamel en verwerk het ontlastingsmonster zoals aangegeven.
3. Gebruik de juiste hoeveelheid monster en de bijgeleverde materialen.
4. Lees af binnen het aangegeven tijdsbestek.
5. Controleer of de controlemarkering van de test aangeeft dat het resultaat interpreteerbaar is.

Een ongeldig resultaat moet niet als negatief worden geïnterpreteerd. Noteer de datum en wat de test liet zien als je contact opneemt met de zorg. Noteer ook hoe lang je al klachten hebt en of je stoelgang is veranderd.

Wanneer moet je contact opnemen met de zorg?

Neem contact op met de huisarts bij aanhoudende darmklachten, onverklaard gewichtsverlies of een afwijkend testresultaat. Zoek direct zorg bij zwarte of bloederige ontlasting of bij plotselinge hevige buikpijn. Wacht in die situaties niet op een thuistest; bel 1177 voor advies over waar je terechtkunt.

Als de test geen verhoging laat zien maar de klachten aanhouden, moeten ze alsnog beoordeeld worden. De belangrijke volgende stap is het onderzoeken van de symptomen, en niet het herhalen van dezelfde zelftest totdat je het gewenste resultaat krijgt.

Bronnen en verdere lezing

• Karolinska Universitetslaboratoriet – Calprotectine
• 1177 – PDS, prikkelbaredarmsyndroom