Kruisallergie tussen pollen en voeding – zo zit dat samen

Je kunt een stuk fruit de ene keer verdragen en op een ander moment jeuk in je mond opmerken. Als je ook op pollen reageert, kan een kruisreactie een mogelijke verklaring zijn. Tegelijkertijd moeten reacties op voedsel serieus worden genomen: het is onmogelijk om het mechanisme of het risico enkel op basis van je pollenallergie vast te stellen.

Wat betekent kruisallergie?

Bij pollen-gerelateerde kruisallergie herkent het immuunsysteem vergelijkbare eiwitten in pollen en bepaalde voedingsmiddelen. Iemand met een berkenpollenallergie kan daarom klachten krijgen van bijvoorbeeld rauwe appel of wortel. Een veelvoorkomend verschijnsel is jeuk of irritatie in de mond na het eten van het voedsel. Niet alle mensen met pollenallergie krijgen dergelijke klachten en niet alle reacties op fruit zijn pollen-gerelateerd.

Welke verbanden kunnen relevant zijn?

Het onderzoek begint bij datgene waar je daadwerkelijk op hebt gereageerd. De volgende allergiegidsen beschrijven enkele verbanden in meer detail:

• Berkenpollen, appel, wortel en hazelnoot.
• Bijvoetpollen en bepaalde groenten, bijvoorbeeld selderij.
• Kiwi en perzik, waarbij verschillende soorten reacties mogelijk van elkaar moeten worden onderscheiden.

De lijst is een hulpmiddel voor meer informatie, niet een lijst met voedingsmiddelen die je moet schrappen. Dat je op pollen reageert, betekent niet dat je alle voedingsmiddelen die ermee kunnen kruisreageren, moet vermijden.

Noteer wat er is gebeurd

Een concrete beschrijving is nuttiger dan alleen "fruitallergie" op te schrijven. Noteer om welk voedingsmiddel het ging, of het rauw of bereid was, welke symptomen je kreeg en hoe snel deze optraden. Vermeld ook of hetzelfde eerder is voorgekomen en of je op dat moment last had van pollenklachten.

Bij terugkerende klachten kan de zorgverlener beoordelen of allergieonderzoek nodig is. Probeer niet zelf een voedingsmiddel opnieuw te eten om een vermoedelijke allergie te testen, zeker niet na een heftigere reactie.

Wat kunnen onze tests bijdragen?

Fruitallergie Labtest analyseert IgE tegen appel, perzik en kiwi. Groenteallergie Labtest analyseert rauwe wortel, selderij en paprika. Pollenallergie Labtest onderzoekt berk, timotheegras, bijvoet, els en hazelaar.

Je neemt thuis een capillaire bloedafname af en stuurt deze naar het laboratorium volgens de instructies in de kit. Een aangetoond specifiek IgE wijst op sensibilisatie en moet worden geïnterpreteerd in samenhang met symptomen en blootstelling. Het is op zichzelf geen allergiediagnose.

Deze panels kunnen informatie geven over de opgenomen allergeenbronnen. Een uitslag is echter niet altijd voldoende om een kruisreactie van een primaire voedselallergie te onderscheiden. De zorg kan indien nodig beoordelen of een meer gerichte of component-gebaseerde analyse nodig is. Lees ook de gids voor het kiezen van een allergietest voordat je een panel kiest.

Kan bereid voedsel anders zijn?

Sommige pollen-gerelateerde eiwitten veranderen wanneer het voedsel wordt verhit, maar dit geldt niet voor alle allergenen. Bereiding is daarom geen algemene veiligheidsgarantie, zeker niet voor noten of na een eerdere ernstige reactie. Volg het advies dat specifiek geldt voor jouw onderzochte allergie in plaats van verhitting als eigen test te gebruiken.

Neem contact op met je huisarts bij aanhoudende of terugkerende klachten, zeker als je slaap of dagelijks leven eronder lijden. Bel 112 bij ernstige ademnood of een vermoedelijke ernstige allergische reactie. Bij twijfel kun je 1177 bellen.

Bronnen en verdere lezing

• AAAAI – Pollen Food Allergy Syndrome
• 1177 – Pollenallergie